Hamilelik Döneminde Beslenme

Çocuğunuzun sağlıklı olarak dünyaya gelmesi için hamilelik döneminde; fetal gelişme; besinlere olan gereksinimlerin artması; buna bağlı olarak yeterli ve dengeli beslenme konusunda bilgi edinmeniz gerekir. Çünkü gebelikte normal metabolizma düzeninizin üzerine, fetal büyümenin eklediği değişiklikler gerçekleşecektir.

Hamilelik; dinamik bir süreç olup, plasentanın oluşması, hormonel salgılarında artma ve buna bağlı olarak besin öğeleri metabolizmasının etkilenmesi yani besin emiliminde artış ve besin atımında azalma ile tanımlanabilir.

  1. 1
    Hamilelikte Beslenme Programı Nasıl Olmalı?

    Anne adayının yaşına, boyuna, yeme alışkanlıklarına göre hazırlanan beslenme programı hamilelikte kilo kontrolü sağlanması açısından önemlidir. Günlük olarak alınan enerjinin yaklaşık %12-15’i proteinlerden, %25-30’u yağlardan ve %55-60’i de kompleks karbonhidratlardan sağlanmalıdır. Basit karbonhidrat olarak adlandırılan şekerin tüketimi sıfıra indirilmelidir. Hamilelikte beslenme kişiye özel olmalıdır. Anne adayının beslenme durumu ve varsa hastalıkları saptanmalıdır. Günlük 150-200 kalorilik enerji içeren besinler beslenme programına eklenmelidir. Anne adayının damak zevkini değiştirmeden doğal ve organik gıdalara yönlendirilmelidir.

  2. 2
    Anne Adayının Günlük Olarak Mutlaka Alması Gereken Besinler Nelerdir?
    • Süt, yoğurt, ayran ve kefir: 4 su bardağı ( yaklaşık 600 mililitre)
    • Et, Tavuk, Balık: 250 gram
    • Kuru baklagiller: 100 gram ( 2 tabak)
    • Peynir: 60 gram ( yaklaşık 2 kibrit kutusu)
    • Yumurta: 1 adet
    • Sebze: Taze olarak sınırsız yemek olarak 1 porsiyon ( yaklaşık 150 gram)
    • Meyve: 3 porsiyon ( yaklaşık 300 gram)
    • Ekmek: 3 orta dilim kepekli, tam buğday ya da çavdar ( 150 gram)
    • Yağ: zeytinyağı, ayçiçeği yağı 2 yemek kaşığı ( yaklaşık 20 gram)
    • Yağlı tohumlar: ceviz, fındık, badem 1 avuç içi ( yaklaşık 30 gram)
  3. 3
    Hamilelikte Kilo Alımı

    Sağlıklı bir hamilelikte kilo alımı 7 ile 12 kilogram arasında değişiklik gösterir. Hamileliğin ilk üç aylık döneminde 1-2 kilo normal sayılır. İkinci üç aylık döneminde bebeğin gelişimi hızlandığından dolayı yaklaşık 5-6 kilogramlık artış görülür. Son üç aylık dönemde ise anne adayları 4-5 kilo daha alır.  15 kilogramın üzerinde kilo alımı söz konusu olduğunda hem bebekte hem de anne de ciddi rahatsızlıklar meydana gelir. Anne adayında diyabet ve yüksek tansiyon oluşabilir. Ayrıca anne adayının normal ya da sezaryen yöntemle doğumu bebeğin irileşmesi nedeniyle zorlaşabilir.

  4. 4
    Hamilelikte Neler Yenmeli?

    Protein: Gebelik döneminde anne adayının protein gereksinimi normalden 5-20 gram daha fazla olur. Hem hayvansal hem de bitkisel gıdalardan protein ihtiyacı karşılanabilir. Tam yağlı süt, peynir, yoğurt, yumurta, tavuk, balık, kırmızı et, bakla, kuru fasulye, nohut, bezeye protein açısından zengin gıdalardır.

    Kalsiyum: fetusun kemik ve diş gelişimi 8. haftadan itibaren başlar. Anne adayının bu dönemde alması gereken kalsiyum miktarı ortalama 1200 miligramdır. Süt ve süt ürünleri, yeşil yapraklı sebzeler, ceviz, fındık, badem, susam gibi yağlı tohumlar kalsiyum açısından zengindir. Ancak anne adayının ihtiyaç duyduğu kalsiyum miktarını için ek kullanması gerekebilir.

    Folik asit: Bebeğin omurga gelişimi açısından oldukça nemli bir vitamin olan folik asit gebelik döneminde mutlaka yeteri oranda alınmalıdır. Yumurta, yeşil yapraklı sebzeler, bakla, bezelye ve turunçgiller folik asidin zengin kaynaklarıdır.

    A, B12 ve C vitamini: bebeğin gelişiminde önemli rol oynayan A, B12 ve C vitamini anne sağlığını korur ve vücut direncini arttırır. Ispanak, havuç, kayısı ve yumurta zengin A vitamini kaynağıdır. Balık, süt ve süt ürünleri B12, taze sebze ve meyveler C vitamininden zengindir.

  5. 5
    Hamilelik döneminizde dikkat etmeniz gerekenler nelerdir?
    • Fazla kilo alımını önlemek için şekerli, unlu ve yağlı besinleri öneriler doğrultusunda tüketin.
    • Beyaz et (Tavuk-balık) tercih edin ama haftada en az 2 kez kırmızı et yemeyi ihmal etmeyin
    • Organ etleri, salam, sosis, sucuk, pastırma tüketimini sınırlayın.
    • Kızartma, kavurma, taze olmayan besinler tüketmeyin.
    • Günlük tuz alımını sınırlı tutun (2-5 gr./gün) ve iyotlu tuzları tercih edin. 
    • Çevrenizin ve besinlerin temizliği, siz ve bebeğiniz için çok önemli; sebze-meyveleri iyice yıkayın, kuru baklagiller ve tahılların saklanma koşullarına dikkat edin (Küf/ Aflatoksin). Besinleri korumak için kullanılan böcek ilaçları ve kimyasallardan uzak durun.
    • Kahve, çay tüketimini azaltın, özellikle yemeklerin üstüne içilen çay ve kahve aldığınız besin değerlerini azaltır.
    • Alkol ve sigaraya tamamen veda edin. Tüketilen ortamlarda asla bulunmayın.
    • Gebelikte kullanılan ilaçlar fetüse zarar verebilir, doktor denetiminde ilaç kullanın.
    • Gebelikte bulantı ve kusma ilk haftalarda görülen ve besin alımını güçleştiren bir durumdur.
    • Az ve küçük öğünler halinde besin alın ve bol sıvı tüketin. Özellikle sabah öğünlerinden önce ekmek, kraker yiyin ve sıcak bitki çayları için.
    • Yağlı, kokulu, baharatlı yiyeceklerden (Yağlı et, yağlı soslar, kaymak, krema) uzak durun.
    • Kabızlık sorununuz varsa, önerilen sebze - meyveleri kabuklarıyla tüketerek posa alımını artırabilirsiniz. Aç karnına ılık su, kayısı, mürdüm eriği ve komposto bu durumun giderilmesine yardımcı olacaktır.
    • Hazır yiyecek ve içecekleri (Hazır çorba, meşrubat, hazır meyve suları, et suyu ve benzeri çeşni verici tabletleri) tüketmeyin.